Zo wordt PFAS-angst misbruikt en jij betaalt: 'Averechts effect'

In dit artikel:

De Consumentenbond waarschuwt voor misleidende advertenties van waterfilters die beloven PFAS, lood, kwik en chloor uit Nederlands kraanwater te verwijderen. De bond onderzocht honderden advertenties op onder meer Facebook, Instagram en Google, die samen meer dan vijf miljoen keer waren bekeken. Volgens de organisatie spelen verkopers vooral in op angst voor schadelijke stoffen.

Hoewel PFAS inderdaad in Nederlands drinkwater voorkomen en de concentratie in sommige gemeenten boven de advieswaarde van het RIVM ligt, adviseert het instituut om kraanwater gewoon te blijven drinken. Bovendien verwijderen veel filters niet alle PFAS. De stof TFA, die relatief vaak in drinkwater voorkomt, laat zich bijvoorbeeld moeilijk verwijderen met actieve kool, een veelgebruikt filtermateriaal.

Een filter kan bij verkeerd of te laat vervangen zelfs averechts werken. Opgenomen PFAS kan opnieuw in het water terechtkomen, waardoor de concentratie hoger wordt dan voor het filteren. Ook kunnen bacteriën zich in het filter vermenigvuldigen. Daarom noemt de Consumentenbond dergelijke filterkannen in Nederland overbodig, omdat het drinkwater al uitgebreid wordt gezuiverd.

De bond bekritiseert ook onbewezen verkoopclaims, zoals ‘Beste Koop’ of ‘Beste Waterfilterkan van 2026’. De Consumentenbond heeft deze producten niet getest en die keurmerken dus niet toegekend. Ten slotte benadrukt het RIVM dat mensen gemiddeld ongeveer drie keer zoveel PFAS via voedsel binnenkrijgen als via drinkwater. Een kraanwaterfilter pakt het grootste blootstellingsrisico daarom niet aan.