Zo sterk is een Europees leger versus de drie grote legermachten
In dit artikel:
Onder druk van internationale spanningen en nadruk van figuren als Donald Trump verhogen Europese landen ieder voor zich hun defensie-uitgaven. Manners onderzoekt of die miljarden nodig zouden zijn als Europese militaire capaciteiten worden samengevoegd — en wat zo’n gezamenlijk leger (een ‘coalition of the willing’) op papier zou kunnen betekenen.
Data uit de Global Firepower Index (aangevuld met kernwapencijfers) vormen de basis. De tien sterkste Europese landen volgens die ranglijst zijn: Frankrijk (6), het Verenigd Koninkrijk (8), Italië (10), Duitsland (12), Spanje (18), Polen (21), Zweden (26), Griekenland (30), Nederland (34) en Portugal (38). Samen hebben zij ongeveer 1,3 miljoen actieve militairen, een gezamenlijk defensiebudget van circa 430 miljard dollar (2026), ongeveer 3.400 tanks, 5.000 vliegtuigen, 1.000 schepen en zo’n 500 kernkoppen.
Vergelijking met de wereldmachten laat zien dat zo’n Europees blok op papier sterker is dan Rusland, ruwweg gelijkwaardig aan China en dichterbij de Verenigde Staten kan komen — al blijft de VS met een defensiebudget van ruim 830 miljard dollar en veel grotere aantallen materieel leidend. Belangrijke Europese sterktes liggen in complementariteit: Griekenland en Polen hebben veel tanks, Frankrijk sterke gevechtsvliegtuigen en het Verenigd Koninkrijk en Nederland beschikken over capabele marines (Nederland excelleert bijvoorbeeld in mijnenbestrijding).
De meest fundamentele zwakte is het kernwapenarsenaal. Alleen Frankrijk (circa 300 koppen) en het Verenigd Koninkrijk (circa 200) hebben eigen strategische nucleaire middelen; veel andere Europese landen vertrouwen op de Amerikaanse nucleaire paraplu. Frankrijk heeft aangegeven bereid te zijn die protectie uit te breiden, wat politiek-signalerend gewicht heeft.
Praktisch staan politieke verschillen, nationale belangen, logistiek, interoperabiliteit en commandostructuren samenwerking in de weg. Hoewel prominente politici zoals Emmanuel Macron en Pedro Sánchez pleiten voor meer militaire integratie, blijft concrete vormgeving ver weg. Conclusie: op papier zou een geïntegreerd Europees leger grote strategische voordelen bieden en sommige extra nationale investeringen overbodig maken, maar in de realiteit zijn politieke wil, langdurige harmonisatie van doctrine en investeringen nodig om die potentie operationeel te maken.