We proefden de oudste single malt Scotch whisky ooit (en die smaakte verrassend levendig)
In dit artikel:
Gordon & MacPhail bracht in februari 2025 een historisch flessen uit: de 85 Years Old, officieel de oudste single malt Scotch ooit gebotteld. Het gaat om 125 decanters, elk geprijsd op 125.000 Britse pond (circa €143.500). Het oorspronkelijke vat (nummer 336) werd op 3 februari 1940 door George en John Urquhart gevuld met spirit van Glenlivet en verbleef 85 jaar in een Amerikaans eiken sherryvat in Schotland voordat het nu pas werd gebotteld.
De presentatie van de whisky vond plaats tijdens een besloten diner van Gordon & MacPhail in Fine Fleur, het Michelinrestaurant van hotel Botanic Sanctuary in Antwerpen. De fles zelf trok veel aandacht: een sculpturale decanter ontworpen door Amerikaanse architect Jeanne Gang, met houten vormen die refereren aan het vat waarin de whisky decennialang rijpte — meer een museumobject dan een gewone fles.
Sensorisch viel op dat de whisky, ondanks zijn extreme ouderdom, verrassend vitaal en uitgebalanceerd is. De neus opent zacht met tonen van oud leer, abrikoos en kaneel, gevolgd door citrus, bijenwas, rozijnen en een lichte rooksfeer. Op het pallet komen sinaasappelschil, donkere kersen, pruim en zwarte peper naar voren zonder dat houttonen de overhand nemen. Het meest markant is de harmonieuze balans: geen smaak domineert, waardoor de drank ook een sterk tijdsaspect uitstraalt — een product dat drie generaties in één vat heeft doorstaan.
De release is niet alleen een verhaal van exclusiviteit en smaak maar ook van waarde en filantropie. De eerste decanter werd geveild bij Christie’s New York en bracht 200.000 dollar op voor American Forests, een knipoog naar het Amerikaanse eikenhout dat cruciaal was voor de rijping. Financieel oogt de prijs extreem — ongeveer £1.470,58 per rijpingsjaar — maar voor verzamelaars en investeerders valt het in een groeiende markt voor zeldzame whisky’s die steeds vaker wordt vergeleken met kunst, uurwerken en klassieke auto's.
Het Nederlandse Scotch Whisky Investments uit Sassenheim staat model voor die professionele kant van de markt: sinds 2002 actief, beheert inmiddels rond €325 miljoen aan whisky-assets voor ruim 1.600 investeerders en exploiteert een bonded warehouse in Glenrothes. Onder labels zoals MO ÒR brengt het bedrijf ook zeldzame single cask-bottelingen uit, vaak afkomstig uit gesloten distilleerderijen of uit de jaren ’60.
Kortom: de Gordon & MacPhail 85 Years Old is zowel een uitzonderlijk smaakobject als een symbool van schaarste, erfgoed en de opkomst van whisky als verzamelcategorie.