Ooit had China eenkindpolitiek, nu een bizarre contra-maatregel

In dit artikel:

De Chinese regering heeft per 1 januari 2026 de belastingvrijstelling op voorbehoedsmiddelen afgeschaft: condooms en anticonceptiepillen vallen nu onder het standaard-btwtarief van 13 procent. Doel van de maatregel is het dalende geboortecijfer tegen te gaan en zo de bevolkingstoename te stimuleren.

De stap komt terwijl China worstelt met demografische krimp: de bevolking kromp in 2024 voor het derde achtereenvolgende jaar. Die trend heeft wortels in de eenkindpolitiek die van 1979 tot 2015 gold en leidde tot seks-selectieve abortussen, een verstoorde man-vrouwverhouding en vergrijzing. Verder remmen snelle verstedelijking, hoge kosten voor kinderopvang en onderwijs en baan- en economische onzekerheid veel jonge mensen af om te trouwen of kinderen te krijgen. India heeft China intussen ingehaald als meest bevolkte land.

Beijing heeft al eerder maatregelen genomen om geboortes te stimuleren, zoals een kinderopvangtoeslag en in 2024 een reeks “vruchtbaarheidsvriendelijke” initiatieven — waaronder aansporingen aan universiteiten om positieve voorlichting over liefde, huwelijk en gezin te geven. Experts waarschuwen echter dat fiscale aanslagen op anticonceptie weinig waarschijnlijk fundamentele demografische oorzaken zullen wegnemen; structurele factoren zoals kosten van opvoeding, arbeidsmarkt en woningmarkt blijven bepalend voor de gezinsvorming. De nieuwe btw-maatregel illustreert wel hoe de Chinese overheid steeds nadrukkelijker ingrijpt in beleid om de bevolkingssamenstelling te beïnvloeden.