Oliecrisis is kans: 'Waanzin dat gasprijs leidt tot hogere stroomprijs'

zaterdag, 14 maart 2026 (21:45) - Manners Magazine

In dit artikel:

Het Chinese beeld van crisis — gevaar én kans — past volgens Tjeerd Jongsma (directeur ISPT) op de huidige olie- en energie­onrust rond Iran: de prijsstijgingen vormen niet alleen een probleem maar ook een impuls om de industrie snel te elektrificeren en te verduurzamen. Jongsma stelt dat de benodigde technieken beschikbaar zijn en dat de overheid bereid is te investeren; wat ontbreekt is initiatief en zekerheid van de industrie om die duurzame stroom daadwerkelijk af te nemen.

Volgens hem remt een patstelling tussen overheid en bedrijfsleven vooruitgang: bedrijven vragen om lage, stabiele energieprijzen voordat ze grootschalig investeren, terwijl de overheid wil garanderen dat nieuwe wind- en zonneparken daadwerkelijk worden gebruikt. Jongsma pleit ervoor de koppeling tussen gasprijs en stroomprijs te doorbreken — ongeveer de helft van de stroom is al duurzaam opgewekt en zou tegen vaste, lange termijnkosten geleverd kunnen worden, wat prijsonzekerheid vermindert.

Praktische mogelijkheden zijn er volop: veel industrieën kunnen op eigen terrein energie opwekken of stoomketels vervangen door warmtepompen. Lagere-energielastsectoren zoals de voedingsindustrie kunnen nu al elektrificeren; de chemiesector, inclusief grote spelers als Shell en Dow, ziet volgens Jongsma ook economische voordelen bij elektrificatie (kortere terugverdientijden) mits de overheid levering en stabiele tarieven garandeert. Netbeperkingen zijn regionaal en geen rem voor investeringen in plekken waar veel elektriciteit aan land komt, zoals Delfzijl, Rotterdam en Zeeland.

ISPT, het Nederlandse open innovatieplatform dat Jongsma leidt, verbindt bedrijven, kennisinstellingen en overheid om de procesindustrie richting CO2-neutraliteit en circulair werken te begeleiden. Zijn boodschap is duidelijk: met gerichte overheidsgaranties en industriële daadkracht kan de huidige energiecrisis een versneller worden voor duurzame transformatie.