Nucleaire HBO-docu met topscore nu gratis op NPO Start
In dit artikel:
Op 11 maart 2011 werd Japan getroffen door de krachtigste aardbeving in een millennium, gevolgd door een gigantische tsunami die de zeeweringen van kerncentrale Fukushima Daiichi verpletterde. Drie reactors liepen ernstig gevaar te smelten: koelsystemen faalden, kernbrandstof zakte naar de bodem van de reactorvaten en explosies van waterstof verwoestten onderdelen van de gebouwen. Het risico was vele malen groter dan bij Tsjernobyl omdat Fukushima zes reactoren betrof in plaats van één. Ongeveer 20.000 mensen kwamen om het leven door de natuurramp; rond 164.000 bewoners werden ontruimd, van wie enkelen nooit terugkeerden.
De nieuwe HBO-documentaire Fukushima: A Nuclear Nightmare — nu gratis beschikbaar op NPO Start in een tweeluik via VPRO/NPO Doc — geeft voor het eerst uitgebreid woord aan medewerkers die in de centrale vastzaten. Regisseurs James Jones en Megumi Inman volgen onder anderen Ikuo Izawa, ploegleider van de zogenaamde “Fukushima 50” (in werkelijkheid 69 mensen) die in shifts bleven om de systemen zoveel mogelijk te stabiliseren, ondanks strenge limieten op hun dagelijkse stralingsdosis. De film onderzoekt wat deze mannen dreef om te blijven terwijl de situatie elk moment kon escaleren.
De documentaire schetst ook de bestuurlijke en industriële context: de Japanse regering overwoog aanvankelijk zelfs een volledige evacuatie van Tokio, en later vrijgegeven documenten tonen dat exploitant Tepco al jaren waarschuwingen had gekregen over de kwetsbaarheid van de zeeweringen voor een grote tsunami—waarschuwingen die niet werden opgevolgd. De uiteindelijke reddingsactie bestond uit duizenden tonnen water die door brandweerlieden op de blootliggende brandstofelementen werden gespoten, een wanhopige maar effectieve ingreep.
Fukushima: A Nuclear Nightmare wordt geprezen vanwege de indringende reconstructie van gebeurtenissen en de balans tussen heldenverhalen en kritische vragen over geheimhouding en nucleaire veiligheid. The Guardian gaf vier van de vijf sterren en op IMDb scoort de film hoog (8,1). Beide delen zijn zonder betaalmuur te bekijken op NPO Start.