'Extreem weer' in Nederland: deze beroepen krijgen een vrije dag
In dit artikel:
Een flink aantal werknemers in Nederland mag bij extreem weer thuisblijven zonder verlies van loon, maar dat hangt sterk af van de cao en het soort werk. Volgens Manners gelden voor arbeidsplaatsen als bouw, hoveniers, dakdekkers en wegwerkers in veel cao’s expliciete regels: bij zeer koude omstandigheden (bijvoorbeeld een gevoelstemperatuur rond -6 °C) hoeft personeel soms niet te werken. Op maandag 5 januari voldeed ongeveer de helft van het land aan die eis; in delen van Oost-Groningen daalde de gevoelstemperatuur zelfs tot ongeveer -9 °C.
Er is geen algemene wettelijke regeling die automatisch vrij geeft bij slecht weer. De Arbowet biedt wel grond om werk neer te leggen als de werkzaamheden niet veilig zijn; verder geldt dat werkgever en werknemer gezamenlijk een oplossing moeten zoeken. Mogelijke uitkomsten zijn volledige doorbetaling van loon voor een vrije dag, inhalen van uren op een ander moment of het opnemen van verlofdagen—afspraken die per cao uiteenlopen.
Concreet: in sommige cao’s ontvangen werknemers de volledige loonbetaling tijdens de eerste twee dagen van vorst; daarna treedt de zogeheten Vorst-WW in werking, waarbij de overheid meestal 70% van het loon vergoedt en sommige cao’s dat aanvullen tot 100%. Kantoormedewerkers hebben vaak de mogelijkheid om thuis te werken en profiteren daardoor niet van deze weerschaalregelingen; fysieke beroepen plukken nu juist de vruchten van die cao-afspraken.
Advies voor werknemers: raadpleeg je eigen cao of vakbond bij twijfel over rechten tijdens extreem weer, omdat de exacte voorwaarden per sector en cao sterk kunnen verschillen.