Dit opkomende ayahuasca-alternatief is een extreem heftige wortel

In dit artikel:

In Gabon maakt iboga al eeuwen deel uit van het Bwiti-initiatieritueel: jongens van rond de vijftien worden dagenlang wakker gehouden, omringd door maskers en trommels, en krijgen een stukje van de gele ibogawortel. De werkzame stof ibogaïne veroorzaakt een zeer langdurige, vaak 24–48 uur durende psychedelische ervaring waarin gebruikers heftige visioenen en herbelevingen van vroege levensmomenten rapporteren; het doel binnen de traditie is transformatie en overgang naar volwassenheid.

In westerse kringen wint iboga recent aan interesse als spiritueel alternatief voor ayahuasca. Veel ervaringsverslagen — onder andere op Reddit — beschrijven diepe, confronterende inzichten: vergeten scènes en patronen komen naar boven, en mensen ervaren soms een plotselinge herkenning en doorbraak ten aanzien van verslavingen of gedragscycli. Dat laatste heeft geleid tot experimenteel gebruik van ibogaïne binnen de verslavingszorg: sommige studies en behandelingen melden krachtige reductie van cravings en zelfs langdurige afname van middelengebruik.

Tegelijkertijd is iboga niet zonder gevaar. Er zijn meerdere gevallen bekend van ernstige hartritmestoornissen en sterfgevallen na gebruik, en het middel is cardiotoxisch: het kan bijvoorbeeld het hartritme en de elektrische geleiding verstoren. Dat risico verklaart waarom onderzoek en klinisch gebruik kritisch worden benaderd. In Nederland stopte vervolgonderzoek naar heroïnegebruikers nadat één proefpersoon overleed, hoewel bij 25 van de 33 deelnemers ontwenningsverschijnselen afnamen tijdens de studie.

Kortom: iboga levert volgens veel gebruikers krachtige, therapeutische inzichten op en toont potentieel bij verslavingsbehandeling, maar brengt serieuze medische risico’s met zich mee. Experts en commentatoren waarschuwen dat het geen middel is om lichtvaardig zelf uit te proberen en dat toepassing in medische settings strenge screening en monitoring vereist.